Келісімшарт бойынша несие: шартты орындауға қанша ақша керек және оны немен жабуға болады
Қысқаша. Келісімшарт бойынша несие көбіне алғашқы актіге дейінгі шығынға керек. Келісімшарт деп мұнда мемлекеттік сатып алу шартын айтамыз. Шарттың орындалуын қамтамасыз етуге шарт сомасының 3 %-ы, аванс алсаңыз оны қамтамасыз етуге аванс мөлшеріндей сома, тағы тауар мен жалақыға ақша кетеді. Бұл шығынды өз ақшаңызбен, банк кепілдігімен немесе несиемен жабасыз. Актіге қол қойылған соң факторинг желісі іске қосылады: банк соманың көп бөлігін бірден аударады.

Мемлекеттік шартты ұттыңыз, енді келісімшартты орындауға қаражат керек, ал тапсырыс берушінің ақшасы актіден кейін ғана келеді. Сондықтан алдымен алғашқы актіге дейін қанша ақша кететінін есептеңіз.
Ақша қайда кетеді
Шарт күшіне енген соң ақша үш жерге кетеді:
| Шығын | Көлемі |
|---|---|
| Шарттың орындалуын қамтамасыз ету | шарт сомасының 3 %-ы; баға ұсыныстарын сұрату тәсілімен сатып алғанда 5 %-ы |
| Авансты қамтамасыз ету | алатын авансқа тең |
| Тауар, шикізат, жалақы | жұмыстың өзіне байланысты |
Баға ұсыныстарын сұрату — тапсырыс беруші бірнеше өнім берушіден тек баға сұрайтын жеңілдетілген сатып алу.
Қамтамасыз етуді немен беруге болады
Шарттың орындалуын қамтамасыз ету — шартты орындайтыныңызға кепіл ретінде берілетін ақша немесе құжат. Оны үш түрде беруге болады:
- мемлекеттік сатып алу порталындағы электрондық әмияныңызға салынған ақша;
- электрондық банк кепілдігі;
- жауапкершілікті сақтандыру шарты: сақтандыру сомасы шарт сомасының кемінде 3 %-ы болуы керек.
Әмиянға салған ақша қамтамасыз ету болып тұрғанда, оны жұмысқа жұмсай алмайсыз. Банк кепілдігі мен сақтандыру ақшаңызды байлап қоймайды, бірақ олардың ақысын банк пен сақтандыру компаниясы өздері белгілейді. Бірнеше ұсынысты салыстырыңыз.
Аванс және оны қамтамасыз ету
Шартта аванс жазылса, тапсырыс беруші оны сіз қамтамасыз ету бергеннен кейін ғана төлейді. Авансты қамтамасыз ету — авансқа тең сома, ол шарттың орындалуын қамтамасыз етуге қосымша беріледі. Авансты алмауға немесе бір бөлігін ғана алуға құқығыңыз бар: сонда қамтамасыз етуді алған бөлігіңізге ғана бересіз. Бюджеттен төлейтін тапсырыс беруші жалпы ереже бойынша шарттың осы жылғы сомасының 30 %-ына дейін аванс бере алады.
Есептің мысалы: 20 000 000 теңгелік шарт
Шарттың орындалуын қамтамасыз ету 3 %, яғни 600 000 теңге болады. Сатып алу баға ұсыныстарын сұрату тәсілімен өтсе, 5 %, яғни 1 000 000 теңге. Шартта 30 % аванс жазылса, ол 6 000 000 теңге, ал оны қамтамасыз етуге де 6 000 000 теңге керек. Авансты алмасаңыз, бұл шығын болмайды, бірақ тауар мен жалақыны өз ақшаңызбен төлейсіз. Есепті шартқа қол қоймай тұрып жасаңыз.
Актіңіз бойынша қанша ақша келеді
Мысал. Үлес пен құны банк пен тапсырыс берушіге байланысты.
Келісімшарт бойынша несие мен факторинг желісінің айырмасы
Банк несиесі алғашқы актіге дейін де ақша бере алады. Бірақ банк оны компанияңыздың өзіне қарап береді және өз талабын қояды.
Факторинг желісі актіге дейін ақша бермейді. Актіге қол қойылған соң банк соманың көп бөлігін бірден аударады. Тапсырыс беруші төлегенде банкпен есеп жабылады, қалғаны сізге келеді. Сонда бірінші актінің ақшасы тапсырыс берушіні күтпей келеді де, шарттың қалған бөлігіне жұмсалады.
Желі шарттары
Банк желіні үш жылға дейін ашады. Кейбір банктер, мысалы BCC (ЦентрКредит банкі), кепіл сұрамайды. Бұл банк акт сомасының 90 %-ына дейін береді, әр аударым (транш) 180 күнге дейін. Bereke Bank мемлекеттік шарттар бойынша жеткізуге GOV факторингін ұсынады: бұл банкте мәміле сомасы 45 000 000 теңгеге дейін, кепілсіз, шарттары жеке келісіледі.
Банк сіздің бұрынғы актілеріңізді тапсырыс беруші қалай төлегеніне қарайды. Тапсырыс беруші бұрын бірде-бір актіңізді төлемеген болса, желі ашылмауы мүмкін.
Қандай жолды таңдау керек
Алдымен ақша қай кезде керек екенін анықтаңыз: шарт басталғанда ма, жұмыс кезінде ме, әлде актіден кейін бе.
- Шарт басталғанда қамтамасыз етуге ақша жетпесе, банк кепілдігін, сақтандыруды немесе келісімшарт бойынша несие алуды қараңыз.
- Актілер жиі келсе және тапсырыс берушіні күткіңіз келмесе, факторинг желісін қараңыз.
- Шарттар бірінен соң бірі келсе, желі ыңғайлырақ: оны бір рет ашасыз, келесі шарттардың актілеріне де сол желіден ақша аласыз.
Қайдан бастау керек
Банкке барар алдында бір беттік есеп жасаңыз: шарт сомасы, қамтамасыз етудің түрі, аванс бар ма, алғашқы актінің болжамды күні, тапсырыс берушінің бұрынғы төлемдері. Келісімшарт бойынша несие мен факторинг желісінің қайсысы сізге жарайтынын осы есеп көрсетеді.
«Orken Business Finance» ЖШС кеңесшілері актілеріңізді қарап, тапсырыс берушіңізбен жұмыс істейтін банкті таңдайды. Құжаттар мен өтінімді дайындап, желі ашылғанша қасыңызда болады.
Актіге қол қойылды, ал тапсырыс беруші төлемді созып жүр ме?Актіңіз бойынша ақшаны қазір алуға бола ма, тексеремізТапсырыс берушіңізді қай банк алатынын біліңіз
Актілеріңізді қарап, тапсырыс берушіңізбен қай банк жұмыс істейтінін айтамыз.Факторинг желісінде банк акт бойынша төлейді, ал тапсырыс берушіден өзі алады.Мемлекеттік тапсырыс берушіңізге сай банкті таңдап, желіге өтінім дайындаймыз. Жұмыс уақытында хабарласамыз. Желі туралы шешімді банк қабылдайды.
Жиі қойылатын сұрақтар
Шартты орындауға ақша қай кезде керек?
Алғашқы актіге дейін: шарттың орындалуын қамтамасыз етуге, аванс алсаңыз оны қамтамасыз етуге және тауар мен жалақыға. Ақша тапсырыс берушіден актіден кейін ғана келеді.
Шарттың орындалуын қамтамасыз етуге қанша керек?
Шарт сомасының 3 %-ы, баға ұсыныстарын сұрату тәсілімен сатып алғанда 5 %-ы.
Қамтамасыз етуді қалай беруге болады?
Үш түрде: порталдағы электрондық әмияныңыздағы ақшамен, электрондық банк кепілдігімен немесе жауапкершілікті сақтандыру шартымен.
Аванс алсам, тағы не керек?
Авансты қамтамасыз ету керек, оның мөлшері авансқа тең. Аванстың бір бөлігін ғана алсаңыз, қамтамасыз етуді сол бөлікке ғана бересіз.
Факторинг желісі қамтамасыз етуді жаба ма?
Жоқ. Желі қол қойылған акт бойынша ақша береді, яғни жұмыс басталғаннан кейін. Қамтамасыз етуді алдын ала өз ақшаңызбен, банк кепілдігімен немесе сақтандырумен бересіз.
Тақырып бойынша тағы
Дереккөздер және тексерілген күні
- Мемлекеттік сатып алу қағидалары (ҚР Қаржы министрінің 2024 жылғы 9 қазандағы № 687 бұйрығы), 537, 542–547-тармақтар, тексерілді 2026-11-14
- BCC - Факторинг, тексерілді 2026-11-14
- Bereke Bank - Бизнеске арналған факторинг, тексерілді 2026-11-14